تبلیغات
khademineasheghaneabasaleh - استفتائات مقام معظم رهبری ادامه(احکام روزه)
 
khademineasheghaneabasaleh
به امید فرج مهدی منتظر همچنان منتظریم
                                                        
درباره وبلاگ


مدیر وبلاگ : morteza taghavi
نویسندگان
نظرسنجی
نظر شما در مورد وب سایت؟







برچسبها
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

استمناء

س 804 : حدود هفت سال پیش چند روز از روزه‏هایم در ماه رمضان بوسیله استمناء باطل شد ولى تعداد روزه‏ها یى را كه در طول سه ماه رمضان باطل كرده‏ام نمى‏دانم و فكر نمى‏كنم كمتر از بیست و پنج یا سى روز باشد، لذا تكلیف خود را بطور دقیق نمى‏دانم. خواهشمندم مقدار كفاره آن را براى من مشخص فرما یید.

ج: باطل كردن روزه هر یك از روزهاى ماه رمضان بوسیله استمناء كه شرعا عمل حرامى است، دو كفاره دارد كه عبارت از شصت روز روزه با اطعام شصت مسكین است، در رابطه با اطعام شصت مسكین مى‏توانید براى هر روزى به شصت نفر فقیر به هر فقیرى یك مد طعام بدهید، ولى پول نقد كفاره محسوب نمى‏شود ولكن مى‏توانید آن را به فقیر بدهید تا به نیابت از شما غذا بخرد و سپس آن را به عنوان كفاره قبول كند. تعیین قیمت خرید طعام تابع قیمت طعامى است كه به عنوان كفاره انتخاب شده است مانند گندم، برنج و سایر غذاها. اما نسبت به مقدار روزهائى كه روزه آن را به وسیله استمناء باطل كرده‏اید، جایز است در قضا و پرداخت كفاره به مقدارى كه یقین به آن دارید اكتفا نمائید.

س 805 : اگر مكلّف علم داشته باشد به اینكه استمناء روزه را باطل مى‏كند ولى عمداً آن را انجام دهد، آیا كفاره جمع بر او واجب مى‏شود؟ و اگر نداند كه روزه را باطل مى‏كند و استمناء كند، چه حكمى دارد؟
ج: در هر صورت اگر عمدا استمناء كند و منى هم از او خارج شود، كفاره جمع بر او واجب مى‏شود.

س 806 : در ماه مبارك رمضان بدون وجود هیچیك از آثار استمناء فقط بر اثر حالتى كه هنگام مكالمه تلفنى با یك زن نامحرم در خود احساس كردم مایع منى از من خارج شد، با توجه به اینكه مكالمه با او به قصد لذت نبوده، خواهشمندم لطف نموده و به سؤالات من پاسخ فرمائید، آیا روزه‏ام باطل است یا خیر؟ و در صورت بطلان، آیا كفاره هم بر من واجب است یا خیر؟
ج: اگر خروج منى بر اثر صحبت با یك زن جزء عادتهاى قبلى شما نبوده و مكالمه تلفنى با او هم بدون قصد لذت و ریبه بوده و در عین حال بطور غیرارادى منى از شما خارج شده است، موجب بطلان روزه نمى‏شود و چیزى هم بر اثر آن بر شما واجب نیست.

س 807 : شخصى چندین سال عادت به استمناء در ماه رمضان و غیر آن داشته است، نماز و روزه او چه حكمى دارد؟
ج: استمناء مطلقا ً حرام است و اگر منجر به خروج منى شود موجب غسل جنابت هم مى‏شود، و اگر این عمل در حال روزه در روز ماه رمضان صورت بگیرد، در حكم افطار با حرام است، و اگر نماز و روزه را با حالت جنابت و بدون غسل و تیمم انجام دهد، نماز و روزه‏اش باطل و قضاى آنها واجب است.

س 808 : آیا جایز است انسان با دست همسرش استمناء كند؟ آیا فرقى مى‏كند كه این عمل در اثناء جماع یا غیر آن باشد؟
ج: ملاعبه و تماس بدن مرد با همسرش به قصد خروج منى اشكال ندارد. همچنین جایز است زن با آلت شوهرش بازى كند تا منى خارج شود، این كار از موارد استمناء حرام نیست.

س 809 : آیا جایز است شخص مجرد در صورتى كه پزشك منى او را براى آزمایش بخواهد و راه دیگرى هم براى خارج كردن منى نداشته باشد، استمناء نماید؟
ج: اگر معالجه متوقف بر آن باشد، اشكال ندارد.

س 810 : بعضى از مراكز پزشكى براى انجام آزمایشات پزشكى بر روى منى از انسان مى‏خواهند كه استمناء كند تا معلوم شود كه وى قادر بر بچه‏دار شدن هست یا خیر، آیا استمناء براى او جایز است.
ج: استمناء براى او از نظر شرعى جایز نیست، هر چند براى تشخیص قدرت وى بر بچه‏دار شدن باشد، مگر آنكه تشخیص و شناخت بیمارى كه علت بچه‏دار نشدن زن یا شوهر است متوقف بر آن باشد.

س 811 : آیا خارج كردن منى از طریق علمى ذیل جایز است؟ غده پروستات از طریق مخرج غائط به وسیله انگشت خود شخص تحریك شده و منى بدون جستن و سستى بدن خارج شود؟
ج: عمل مذكور فى نفسه جایز نیست زیرا از مصادیق استمناء حرام است.

س 812 : آیا براى كسى كه از همسرش دور است، تخیّل او به قصد برانگیختن شهوت جایز است؟
ج: در خصوص فرض سؤال اشكال ندارد.

س 813 : شخصى در ابتداى سن بلوغ روزه مى‏گرفته ولى در اثناء روزه استمناء نموده و جنب شده و به همین صورت چند روز روزه گرفته است، در حالى كه جهل داشته به اینكه براى روزه گرفتن تطهیر از جنابت واجب است. آیا قضاى روزه‏هاى آن روزها كافى است یا اینكه تكلیف دیگرى دارد؟
ج: در فرض سؤال، قضا و كفاره بر او واجب است.

س 814 : شخص روزه‏دارى در ماه رمضان به صحنه شهوت انگیزى نگاه كرده و جنب شده است. آیا با این كار روزه‏اش باطل مى‏شود؟
ج: اگر نگاه كردن او به قصد انزال بوده و یا مى‏دانسته كه اگر به آن منظره نگاه كند، جنب مى‏شود و یا عادت او بر این بوده است و در عین حال عمدا ً نگاه كرده و جنب شده است، حكم جنابت عمدى را دارد.

 

احكام مبطلات روزه‏

س 815 : آیا تبعیت از اهل سنت در وقت افطار روزه در مراسم عمومى و مجالس رسمى و غیر آن، جایز است؟ اگر مكلّف تشخیص دهد كه این متابعت از موارد تقیه نیست و دلیلى براى التزام به آن وجود ندارد، وظیفه‏اش چیست؟
ج: تبعیت از دیگران در افطار روزه بدون احراز دخول وقت افطار، جایز نیست، و اگر از موارد تقیه باشد افطار جایز است ولى روزه آن روز قضا دارد، و جایز نیست بطور اختیارى افطار نماید مگر بعد از آنكه داخل شدن شب و پایان یافتن روز را با یقین حسى و یا با حجت شرعى احراز نماید.

س 816 : اگر روزه ‏دار باشم و مادرم مرا وادار به خوردن غذا یا نوشیدن كند، آیا روزه‏ام باطل مى‏شود؟
ج: خوردن و آشامیدن روزه را باطل مى‏كند هر چند بر اثر درخواست و اصرار شخص دیگرى باشد.

س 817 : اگر چیزى به زور وارد دهان روزه دار شود و یا سر او به همان صورت داخل آب گردد، آیا روزه‏اش باطل مى‏شود؟ و اگر وادار به باطل كردن روزه‏اش شود، مثلا به او بگویند كه اگر روزه‏ات را نخورى، ضررى به خودت یا مالت وارد مى‏سازیم، او هم براى دفع این ضرر غذا بخورد، آیا روزه‏اش صحیح است؟
ج: روزه شخص روزه دار با داخل شدن چیزى در حلقش بدون اختیار و یا با فرو بردن سرش به همان صورت به زیر آب باطل نمى‏شود، ولى اگر خودش بر اثر اكراه دیگرى مرتكب مفطرى شود، روزه‏اش باطل خواهد شد.

س 818 : اگر روزه دار جاهل باشد به اینكه تا به حد ترخص نرسیده نباید قبل از زوال افطار كند، و قبل از حد ترخص به این اعتبار كه مسافر است، افطار نماید، روزه این شخص چه حكمى دارد؟ آیا قضا بر او واجب است یا حكم دیگرى دارد؟
ج: حكم او همان حكم افطار عمدى است.

س 819 : هنگامى كه مبتلا به بیمارى زكام بودم، مقدارى از اخلاط سر و سینه در دهانم جمع شده بود كه به جاى بیرون انداختن، آن را فرو بردم، آیا روزه‏ام صحیح است یا خیر؟ در بعضى از روزهاى ماه مبارك رمضان در منزل یكى از اقوام بودم كه بر اثر زكام و خجالت و حیا مجبور شدم با خاك، تیمم بدل از غسل واجب بكنم و تا نزدیك ظهر غسل نكردم. این كار براى چند روز تكرار شد، آیا روزه‏ام در آن روزها صحیح است یا خیر؟ و اگر صحیح نباشد، آیا كفاره بر من واجب است یا خیر؟
ج: فرو بردن اخلاط سر و سینه ضررى به روزه نمى‏رساند ولى اگر به فضاى دهان رسیده باشد بنابر احتیاط واجب باید از فرو بردن آن خوددارى نماید، و اما ترك غسل جنابت قبل از طلوع فجر روزى كه مى‏خواهید روزه بگیرید و ا نجام تیمم بدل از غسل بجاى آن، اگر بخاطر عذر شرعى باشد و یا تیمم در آخر وقت و بخاطر تنگى آن باشد، روزه شما با تیمم صحیح است. در غیر این صورت روزه شما در آن روزها باطل است.

س 820 : من در معدن آهن كار مى‏كنم كه طبیعت آن اقتضا مى‏كند هر روز داخل معدن شده و در آن كار كنم و هنگام استفاده از ابزار كار غبار وارد دهانم مى‏شود، بقیه ماههاى سال هم به همین صورت بر من مى‏گذرد، تكلیف من چیست؟ آیا روزه من در این حالت صحیح است؟
ج: فرو بردن غبار هنگام روزه موجب باطل شدن آن است و باید از آن پرهیز نمود، ولى مجرد داخل شدن غبار در دهان و بینى بدون فرو بردن آن، روزه را باطل نمى‏كند.

س 821 : اگر روزه دار آمپولهاى غذائى و ویتامین تزریق كند، روزه‏اش چه حكمى دارد؟
ج: اگر آمپول غذائى باشد و از طریق رگ تزریق شود، احوط این است كه شخص روزه دار از آن اجتناب كند و اگر از آن استفاده كرد، احوط این است كه قضاى روزه آن روز را بجا آورد.

س 822 : شخص روزه دارى در خلال ایام ماه مبارك رمضان مرتكب كارى مى‏شود كه معتقد است به روزه‏اش ضرر مى‏رساند، ولى بعد از ماه رمضان براى وى آشكار مى‏شود كه آن كار ضررى براى روزه‏اش نداشته است، روزه او چه حكمى دارد؟
ج: اگر قصد شكستن روزه‏اش را نداشته و مرتكب عملى هم كه واقعا ً روزه را باطل مى‏كند نشده، روزه‏اش صحیح است.

 

كفاره روزه و مقدار آن‏

س 823 : آیا دادن پول یك مد طعام به فقیر تا با آن غذائى براى خودش بخرد، كافى است؟
ج: اگر اطمینان داشته باشد كه فقیر به وكالت از او طعام خریده و سپس آن را به عنوان كفاره قبول مى‏كند، اشكال ندارد.

س 824 : اگر شخصى وكیل در غذا دادن به عده‏اى از مساكین شود، آیا مى‏تواند اجرت كار و پختن غذا را از اموالى كه به عنوان كفاره به او داده شده است، بردارد؟
ج: مطالبه اجرت كار و پخت غذا براى وى جایز است ولى نمى‏تواند آن را بابت كفاره حساب نماید و یا از اموالى كه باید به عنوان كفاره به فقرا داده شود بردارد.

س 825 : زنى به علت باردارى و نزدیكى وقت زایمان، نمى‏تواند روزه بگیرد و مى‏داند كه باید آنها را بعد از زایمان و قبل از ماه رمضان آینده قضا نماید، اگر بطور عمدى یا غیرعمدى تا چند سال روزه نگیرد آیا فقط كفاره همان سال بر او واجب است یا آنكه كفاره تمام سالهائى كه روزه را به تأخیر انداخته واجب است؟
ج: فدیه تأخیر قضاى روزه ماه رمضان هر چند به مدت چند سال هم به تأخیر افتاده باشد یكبار واجب است و آن عبارت است از یك مد طعام براى هر روزى، و فدیه هم زمانى واجب مى‏شود كه تأخیر قضاى روزه ماه رمضان تا ماه رمضان دیگر بر اثر سهل انگارى و بدون عذر شرعى باشد، ولى اگر بخاطر عذرى كه شرعا مانع صحت روزه است باشد، فدیه‏اى ندارد.

س 826 : زنى به علت بیمارى از روزه گرفتن معذور است و قادر بر قضا كردن آنها تا ماه رمضان سال آینده هم نیست در این صورت آیا كفاره بر او واجب است یا بر شوهرش؟
ج: اگر افطار روزه ماه رمضان از جهت بیمارى و تأخیر قضاى آن هم از جهت ادامه بیمارى بوده است براى هر روز یك مدطعام به عنوان فدیه بر خود زن واجب است و چیزى بر عهده شوهرش نیست.

س 827 : شخصى ده روز روزه بر عهده دارد و در روز بیستم شعبان شروع به روزه گرفتن مى‏كند، آیا در این صورت مى‏تواند عمدا روزه خود را قبل یا بعد از زوال، افطار كند؟ و در صورتى كه قبل یا بعد از زوال افطار نماید، چه مقدار كفاره دارد؟
ج: در فرض مذكور افطار عمدى براى او جایز نیست و اگر عمدا افطار كند، در صورتى كه قبل از زوال باشد، كفاره‏اى بر او واجب نیست و اگر بعد از زوال باشد، كفاره بر او واجب است كه عبارت است از غذا دادن به ده مسكین، و در صورت عدم تمكّن، واجب است سه روز روزه بگیرد.

س 828 : زنى در دو سال متوالى در ماه مبارك رمضان حامله بوده و قدرت روزه گرفتن در آن ایام را نداشته است، ولى در حال حاضر توانائى روزه گرفتن را دارد، حكم او چیست؟ آیا كفاره جمع بر او و اجب است یا فقط قضاى آن را باید بجا آورد؟ تأخیر او در قضاى روزه چه حكمى دارد؟
ج: اگر بر اثر عذر شرعى روزه ماه رمضان را نگرفته، فقط قضا بر او واجب است، و اگر عذر او در خوردن روزه خوف از ضرر روزه بر جنین یا كودكش بوده، باید علاوه بر قضا، براى هر روز یك مد طعام به عنوان فدیه بپردازد، و اگر قضا را بعد از ماه رمضان تا ماه رمضان سال بعد، بدون عذر شرعى به تأخیر انداخته، فدیه هم بر او واجب است یعنى باید براى هر روز یك مد طعام به فقیر بدهد.

س 829 : آیا رعایت ترتیب بین قضا و كفاره، در كفاره روزه واجب است یا خیر؟
ج: واجب نیست.

 

قضاى روزه‏

س 830 : هجده روز روزه به علت مسافرت در ماه رمضان براى انجام مأموریت دینى بر عهده‏ام مى‏باشد، وظیفه من چیست؟ آیا قضاى آنها بر من واجب است؟
ج: قضاى روزه‏هاى ماه رمضان كه بر اثر مسافرت از شما فوت شده، واجب است.

س 831 : اگر كسى براى گرفتن روزه قضاى ماه رمضان اجیر شود و بعد از زوال افطار كند، آیا كفاره بر او واجب است یا خیر؟
ج: كفاره بر او واجب نیست.

س 832 : كسانى كه در ماه رمضان براى انجام وظیفه دینى در مسافرت هستند و به همین دلیل نمى‏توانند روزه بگیرند، اگر در حال حاضر بعد از چند سال تأخیر، بخواهند روزه بگیرند، آیا پرداخت كفاره بر آنها واجب است؟
ج: اگر قضاى روزه ماه رمضان را به علت استمرار عذرى كه مانع روزه گرفتن است، تا ماه رمضان سال آینده به تأخیر انداخته باشند، قضاى روزه‏هایى كه از آنان فوت شده كافى است، و واجب نیست براى هر روزى یك مد طعام فدیه بدهند، هر چند احتیاط در جمع بین قضا و فدیه است. ولى اگر تأخیر در قضاى روزه بخاطر سهل‏انگارى و بدون عذر باشد، جمع بین قضا و فدیه بر آنها واجب است.

س 833 : شخصى به مدت ده سال بر اثر جهل نماز نخوانده و روزه نگرفته است، فعلاً توبه نموده و به سوى خدا بازگشته و تصمیم بر جبران آنها گرفته است ولى توانائى قضاى همه روزه‏هاى فوت شده را ندارد و مالى هم كه با آن كفاره‏هایش را بپردازد، ندارد، آیا صحیح است كه فقط به استغفار اكتفا كند؟
ج: قضاى روزه‏هاى فوت شده در هیچ صورتى ساقط نمى‏شود، ولى نسبت به كفاره افطاره عمدى روزه ماه رمضان، چنانچه قدرت بر روزه دو ماه و یا اطعام شصت مسكین براى هر روز نداشته باشد، واجب است به هر مقدارى كه مى‏تواند به فقرا صدقه بدهد.

س 834 : اگر شخصى بر اثر جهل به وجوب قضاى روزه تا قبل از ماه رمضان سال آینده قضاى روزه‏هایش را به تأخیر اندازد، چه حكمى دارد؟
ج: فدیه تأخیر قضاى روزه تا ماه رمضان سال بعد، بر اثر جهل به وجوب آن ساقط نمى‏شود.

س 835 : فردى كه به مدت صدو بیست روز روزه نگرفته چه وظیفه‏اى دارد؟ آیا باید براى هر روز شصت روز روزه بگیرد؟ و آیا كفاره بر او واجب است؟
ج: قضاى آنچه از ماه رمضان از او فوت شده، بر او واجب است، و اگر افطار عمدى و بدون عذر شرعى باشد، علاوه بر قضا كفاره هر روز هم واجب است كه عبارت است از شصت روز روزه یا اطعام شصت فقیر و یا دادن شصت مد طعام به شصت مسكین كه سهم هر كدام یك مدّ است.

س 836 : تقریبا یك ماه روزه گرفته‏ام به این نیت كه اگر روزه‏اى بر عهده‏ام باشد قضاى آن محسوب شود و اگر روزه‏اى بر عهده‏ام نیست به قصد قربت مطلق باشد، آیا این یك ماه روزه به حساب روزه‏هاى قضائى كه بر ذمّه دارم محسوب مى‏شود؟
ج: اگر به نیت آنچه كه در زمان روزه گرفتن شرعا مأمور به آن بوده‏اید، اعم از روزه قضایا مستحبى، روزه گرفته‏اید و روزه قضا هم بر عهده شما باشد، به عنوان روزه قضا محسوب مى‏شود.

س 837 : كسى كه نمى‏داند چه مقدار روزه قضا دارد و با فرض داشتن روزه قضا روزه مستحبى بگیرد، آیا اگر معتقد باشد كه روزه قضا ندارد، به عنوان روزه قضا محسوب مى‏شود؟
ج: روزه‏هائى را كه به نیت استحباب گرفته به جاى روزه قضایى كه بر عهده‏اش هست، محسوب نمى‏شود.

س 838 : نظر شریف جنابعالى درباره شخصى كه بر اثر گرسنگى و تشنگى و جهل به مسئله، عمداً روزه‏اش را افطار كرده، چیست؟ آیا فقط قضا بر او واجب است یا اینكه كفاره هم باید بدهد؟
ج: اگر جاهل مقصر باشد، بنابر احوط، علاوه بر قضا، كفاره هم بر او واجب است.

س 839 : كسى كه در اوائل سن تكلیف بر اثر ضعف و عدم توانائى، نتوانسته روزه بگیرد، آیا فقط قضا بر او واجب است یا قضا و كفاره با هم بر او واجب است؟
ج: اگر گرفتن روزه بر او حرجى نبوده و عمدا ً افطار كرده، علاوه بر قضا، كفاره نیز بر او واجب است.

س 840 : كسى كه تعداد روزهائى كه روزه نگرفته و مقدار نمازهایى را كه نخوانده نمى‏داند، وظیفه‏اش چیست؟ و كسى هم كه نمى‏داند روزه‏اش را بر اثر عذر شرعى افطار كرده و یا عمدا ً آن را خورده است، چه حكمى دارد؟
ج: جایز است به قضاى آن مقدار از نماز و روزه‏هایش كه یقین به فوت آنها دارد، اكتفا نماید، و در صورت شك در افطار عمدى كفاره واجب نیست.

س 841 : اگر شخصى كه در ماه رمضان روزه دار است در یكى از روزها براى خوردن سحرى بیدار نشود و لذا نتواند روزه را تا غروب ادامه دهد و در وسط روز حادثه‏اى براى او اتفاق بیفتد و روزه را افطار كند، آیا یك كفاره بر او واجب است یا كفاره جمع؟
ج: اگر روزه را تا حدى ادامه دهد كه روزه بر اثر تشنگى و گرسنگى براى او حرجى شود و در نتیجه آن را افطار نماید، فقط قضا بر او واجب است و كفاره‏اى ندارد.

س 842 : اگر شك كنم در اینكه اقدام به گرفتن قضاى روزه‏هائى را كه بر عهده‏ام بوده، كرده‏ام یا خیر تكلیف من چیست؟
ج: اگر یقین به اشتغال قبلى ذمّه خود به قضاى روزه دارید، واجب است به مقدارى كه موجب یقین به انجام آن مى‏شود روزه قضاء بگیرید.

س 843 : كسى كه هنگام بلوغ فقط یازده روز از ماه رمضان را روزه گرفته و یك روز را هم در موقع ظهر افطار كرده و در مجموع هجده روز روزه نگرفته است، و در مورد آن هجده روز نمى‏دانسته كه با ترك عمدى روزه كفاره بر او واجب است، چه حكمى دارد؟
ج: اگر روزه ماه رمضان را از روى عمد و بدون عذر شرعى افطار كرده، باید علاوه بر قضا، كفاره هم بدهد اعم از اینكه هنگام خوردن روزه عالم به وجوب كفاره و یا جاهل به آن باشد.

س 844 : اگر پزشك به بیمارى بگوید كه روزه براى شما ضرر داد و او هم روزه نگیرد، ولى بعد از چند سال بفهمد كه روزه براى وى ضرر نداشته و پزشك در تشخیص خود اشتباه كرده است، آیا قضا و كفاره بر او واجب است؟
ج: اگر از گفته پزشك متخصص و امین و یا از منشاء عقلائى دیگر، خوف از ضرر پیدا كند و روزه نگیرد، فقط قضا بر او واجب است.

 

مسائل متفرقه روزه‏

س 845 : اگر زنى در حال روزه نذرى معین حیض شود، چه حكمى دارد؟
ج: روزه با عارض شدن حیض باطل مى‏شود و قضاى آن بعد از طهارت واجب است.

س 846 : شخصى از اول ماه رمضان تا بیست و هفتم ماه را در وطن خود روزه گرفته و در صبح روز بیست و هشتم به دبى مسافرت كرده و در روز بیست و نهم به آنجا رسیده و متوجه شده كه در آنجا عید اعلام شده است، او اكنون به وطن خود برگشته، آیا قضاى روزه‏هایى كه از وى فوت شده، واجب است؟ و اگر یك روز قضا نماید، ماه رمضان نسبت به او بیست و هشت روز مى‏شود و اگر بخواهد دو روز قضا كند، روز بیست و نهم در جائى بوده كه در آنجا عید اعلام شده بود، این شخص چه حكمى دارد؟
ج: اگر اعلان عید در روز بیست و نهم در آن مكان، به نحو شرعى و صحیح باشد، قضاى آن روز بر او واجب نیست، ولى این كشف مى‏كند كه یك روز روزه در اول ماه از او فوت شده، لذا واجب است قضاى روزه‏اى را كه یقین به فوت آن دارد بجا آورد.

س 847 : اگر روزه‏دارى هنگام غروب در سرزمینى افطار كرده باشد و سپس به جائى مسافرت كند كه خورشید در آن هنوز غروب نكرده است، روزه آن روز او چه حكمى دارد؟ آیا تناول مفطرات براى او در آنجا قبل از غروب خورشید جایز است؟
ج: روزه او صحیح است و تناول مفطرات در آن مكان قبل از غروب خورشید با فرض اینكه در وقت غروب در سرزمین خود افطار كرده، براى او جایز است.

س 848 : شهیدى به یكى از دوستانش وصیت نموده كه احتیاطا از طرف وى چند روز روزه قضا بگیرد، ولى ورثه شهید به این مسائل پایبند نیستند و طرح وصیت او هم براى آنها ممكن نیست و روزه گرفتن هم براى دوست آن شهید مشقت دارد، آیا راه حل دیگرى وجود دارد؟
ج: اگر آن شهید به دوست خود وصیت كرده كه خودش شخصا براى او روزه بگیرد، ورثه او در این مورد تكلیفى ندارند، و اگر براى آن فرد روزه گرفتن به نیابت از شهید مشقت دارد، تكلیف از او ساقط است.

س 849 : من فردى كثیر الشك هستم و یا به تعبیر دقیق‏تر زیاد وسوسه مى‏شوم، و در مسائل دینى بخصوص فروع دین زیاد شك مى‏كنم، یكى از موارد آن این است كه در ماه رمضان گذشته شك كردم كه آیا غبار غلیظى كه وارد دهان من شده آن را فرو برده‏ام یا خیر؟ و یا آبى را كه داخل دهانم كردم، خارج كرده و بیرون ریختم یا نه؟ در نتیجه آیا روزه من صحیح است یا خیر؟
ج: روزه شما در فرض سؤال محكوم به صحت است و این شكّها اعتبارى ندارند.

س 850 : آیا حدیث شریف كساء را كه از حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها نقل شده، حدیث معتبرى مى‏دانید؟ آیا نسبت دادن آن در حالت روزه به حضرت زهراى مرضیه سلام الله علیها جایز است؟
ج: اگر نسبت دادن آن بصورت حكایت و نقل از كتابهایى كه آن را نقل كرده‏اند باشد، اشكال ندارد.

س 851 : از بعضى از علما و غیر آنان شنیده‏ایم كه اگر انسان هنگام روزه مستحبى به خوردن غذا دعوت شود، مى‏تواند آن را قبول كرده و مقدارى از غذا میل كند و با این كار روزه‏اش باطل نمى‏شود بلكه ثواب هم دارد، امیدواریم نظر شریف خود را در این باره بیان فرما یید.
ج: قبول دعوت مؤمن در حال روزه مستحبى، شرعاً امرى پسندیده است و خوردن غذا به دعوت برادر مومن هر چند روزه را باطل مى‏كند ولى او را از اجر و ثواب روزه محروم نمى‏سازد.

س 852 : دعاها یى مخصوص ماه رمضان به صورت دعاى روز اول و روز دوم تا آخر ماه وارد شده است، قرائت آنها در صورت شك در صحت شان چه حكمى دارد؟
ج: به هر حال اگر قرائت آنها به قصد رجاء ورود و مطلوبیت باشد اشكال ندارد.

س 853 : شخصى قصد داشت روزه بگیرد، ولى براى خوردن سحرى بیدار نشد لذا نتوانست روزه بگیرد. آیا گناه روزه نگرفتن او به عهده خود وى است یا كسى كه او را بیدار نكرده است؟ و اگر فردى بدون سحرى روزه بگیرد، آیا روزه‏اش صحیح است؟
ج: روزه نگرفتن بخاطر عجز از روزه، معصیت و گناه نیست هر چند بر اثر سحرى نخوردن باشد. بهرحال در این مورد چیزى بر عهده دیگران نیست، و روزه بدون خوردن سحرى هم صحیح است.

س 854 : روزه روز سوم ایام اعتكاف در مسجد الحرام، چه حكمى دارد؟
ج: اگر مسافر باشد و قصد اقامت ده روز در مكه مكرمه نماید و یا نذر كرده باشد كه در سفر روزه بگیرد، بر او واجب است بعد از اینكه دو روز روزه گرفت، اعتكاف خود را با روزه روز سوم كامل كند. ولى اگر قصد اقامت و یا نذر روزه در سفر، نكرده باشد، روزه او در سفر صحیح نیست و با عدم صحت روزه اعتكاف هم صحیح نیست.

 

رؤیت هلال‏

س 855 : همانطور كه مى‏دانید، وضعیت هلال در آخر یا اول ماه به یكى از حالت‏هاى زیر است:
1 - غروب هلال قبل از غروب خورشید باشد.
2 - غروب هلال مقارن با غروب خورشید باشد.
3 - غروب هلال بعد از غروب خورشید باشد.
امیدواریم بیان فرمایید كه كدامیك از حالات سه گانه فوق را مى‏توان به وسیله برنامه‏هاى محاسبه كننده الكترونیكى دقیق براى دورترین نقاط عالم محاسبه كرد؟ آیا استفاده از این محاسبات براى تعیین اول ماه قبل از حلول آن امكان دارد یا اینكه حتما ً باید ماه با چشم رؤیت شود؟
ج: معیار اول ماه هلالى است كه بعد از غروب خورشید غروب كند و رؤیت آن به نحو متعارف، قبل از غروب ممكن باشد، و محاسبات علمى اگر موجب اطمینان براى مكلف نشود اعتبار ندارد.

س 856 : اگر هلال ماه شوال در یك شهر دیده نشود ولى تلویزیون و رادیو از حلول آن خبر دهند، آیا كافى است یا تحقیق بیشترى واجب است؟
ج: اگر مفید اطمینان به ثبوت هلال یا صدور حكم به هلال از طرف ولى فقیه باشد كافى است و نیازى به تحقیق نیست.

س 857 : اگر تعیین اول ماه رمضان و عید سعید فطر به علت عدم امكان رؤیت هلال اول ماه به سبب وجود ابر در آسمان یا اسباب دیگر، ممكن نباشد و سى روز ماه شعبان یا ماه رمضان كامل نشده باشد، آیا براى ما كه در ژاپن زندگى مى‏كنیم جایز است به افق ایران عمل كرده و یا به تقویم اعتماد كنیم؟ وظیفه ما چیست؟
ج: اگر اول ماه از طریق رؤیت هلال حتى در افق شهرهاى مجاورى كه یك افق دارند، و یا از طریق شهادت دو فرد عادل، و یا از طریق حكم حاكم، ثابت نشود، باید احتیاط كرد تا اول ماه ثابت شود، و رؤیت هلال در ایران كه در غرب ژاپن واقع است، براى كسانى كه مقیم ژاپن هستند، اعتبار ندارد.

س 858 : آیا اتحاد افق در رؤیت هلال شرط است یا خیر؟
ج: رؤیت هلال در شهرهائى كه در افق متحد و یا نزدیك به هم هستند و یا در شهرهائى كه در شرق واقع شده‏اند، كافى است.

س 859 : مقصود از اتحاد افق چیست؟
ج: منظور از آن شهرهائى است كه در طول خط واحدى واقع شده‏اند. بنابراین اگر دو شهر در یك خط طولى باشند (طول به اصطلاح علم هیئت مراد است)، گفته مى‏شود كه آنها در افق متحد هستند.

س 860 : اگر روز بیست و نهم ماه در تهران و خراسان عید باشد، آیا براى افرادى هم كه در شهرى مانند بوشهر مقیم هستند، جایز است افطار كنند؟ با توجه به اینكه افق تهران و خراسان با افق بوشهر یكى نیست.
ج: اگر اختلاف بین افق دو شهر به مقدارى باشد كه با فرض رؤیت هلال در یكى، هلال در دیگرى قابل رؤیت نباشد، رؤیت آن در شهرهاى غربى براى مردم شهرهاى شرقى كه خورشید در آنها قبل از شهرهاى غربى غروب مى‏كند، كافى نیست بر خلاف عكس آن.

س 861 : اگر بین علماى یك شهر راجع به ثبوت هلال یا عدم آن اختلاف رخ دهد و عدالت آنها هم نزد مكلّف ثابت بوده و به دقت همه آنها در استدلال خود مطمئن باشد، وظیفه واجب مكلّف چیست؟
ج: اگر اختلاف دو بیّنه به صورت نفى و اثبات باشد یعنى یكى مدعى ثبوت هلال و دیگرى مدعى عدم ثبوت آن باشند این اختلاف موجب تعارض دو بینه و تساقط هر دو است، و وظیفه مكلّف این است كه هر دو نظر را كنار گذاشته و درباره افطار كردن یا روزه گرفتن به آنچه كه مقتضاى اصل است عمل نماید. ولى اگر بین ثبوت هلال و عدم علم به ثبوت آن اختلاف داشته باشند، به این صورت كه بعضى از آنها مدعى رؤیت هلال باشند و بعضى دیگر مدعى عدم مشاهده آن، قول كسانى كه مدعى رؤیت هلال هستند، در صورت عادل بودن، حجت شرعى بر مكلّف است و باید از آن متابعت كند، و همچنین اگر حاكم شرعى حكم به ثبوت هلال نماید، حكم وى حجت شرعى براى همه مكلفین است و باید از آن پیروى كنند.

س 862 : اگر شخصى هلال ماه را ببیند و بداند كه رؤیت هلال براى حاكم شرع شهر او به هر علتى ممكن نیست، آیا او مكلّف است كه رؤیت هلال را به حاكم اطلاع دهد؟
ج: اعلام بر او واجب نیست مگر آنكه ترك آن مفسده داشته باشد.

س 863 : همانگونه كه مى‏دانید اكثر فقهاى بزرگوار پنج راه براى ثبوت اول ماه شوال در رساله‏هاى عملیه خود بیان كرده‏اند كه ثبوت نزد حاكم شرع در ضمن آنها نیست، بنابراین چگونه بیشتر م ؤمنین به مجرد ثبوت اول ماه شوال نزد مراجع، روزه خود را افطار مى‏كنند؟ شخصى كه از این راه اطمینان به ثبوت هلال پیدا نمى‏كند، چه تكلیفى دارد؟
ج: تا حاكم حكم به رؤیت هلال نكرده، مجرد ثبوت هلال نزد او، براى تبعیّت دیگران از وى كافى نیست مگر آنكه اطمینان به ثبوت هلال حاصل نمایند.

س 864 : اگر ولى امر مسلمین حكم نماید فردا عید است و رادیو و تلویزیون اعلام كنند كه هلال در چند شهر دیده شده است، آیا عید براى تمامى نواحى كشور ثابت مى‏شود یا فقط براى شهرهایى كه ماه در آنها دیده شده و شهرهاى هم افق با آنها، ثابت مى‏گردد؟
ج: اگر حكم حاكم شامل همه كشور باشد، حكم او شرعا براى همه شهرها معتبر است.

س 865 : آیا كوچكى هلال و باریك بودن و اتصاف آن به خصوصیات هلال شب اول، دلیل بر اینكه شب قبل شب اول ماه نبوده بلكه شب سى‏ام ماه قبلى بوده محسوب مى‏شود؟ و اگر عید براى شخصى ثابت شود و از این راه یقین پیدا كند كه روز قبل عید نبوده، آیا باید قضاى روزه روز سى‏ام ماه رمضان را بجا آورد؟
ج: مجرد كوچكى و پائین بودن هلال یا بزرگى و بالا بودن و یا پهن یا باریك بودن آن دلیل شرعى شب اول یا دوم بودن نیست، ولى اگر مكلّف از آن علم به چیزى پیدا كند باید به مقتضاى علم خود در این زمینه عمل نماید.

س 866 : آیا استناد به شبى كه در آن ماه بصورت قرص كامل است (شب چهاردهم) و اعتبار آن به عنوان دلیل براى محاسبه اول ماه جایز است؟ تا از این راه وضعیت یوم الشك معلوم شود كه مثلا روز سى ام ماه رمضان است و احكام روز ماه رمضان بر آن مترتب شود، مثلا بر كسى كه این روز را بر اساس بیّنه روزه نگرفته، حكم به وجوب قضاى روزه شود و كسى هم كه به دلیل استصحاب بقاى ماه رمضان روزه گرفته، برى‏ء الذمّه باشد؟
ج: امر مذكور حجت شرعى بر آنچه ذكر شد نیست ولى اگر مفید علم به چیزى براى مكلّف باشد، واجب است طبق آن عمل نماید.

س 867 : آیا استهلال در اول هر ماه واجب كفائى است یا احتیاط واجب؟
ج: استهلال فى نفسه واجب شرعى نیست.

س 868 : آیا اول ماه مبارك رمضان و آخر آن با رؤیت هلال ثابت مى‏شود یا با تقویم هر چند ماه شعبان سى روز نباشد؟
ج: اول یا آخر ماه رمضان با رؤیت شخص مكلّف، یا شهادت دو فرد عادل یا با شهرتى كه مفید علم است یا با گذشت سى روز و یا بوسیله حكم حاكم ثابت مى‏شود.

س 869 : اگر تبعیت از اعلام رویت هلال توسط یك دولت جایز شد، و آن اعلام معیارى علمى براى ثبوت هلال سرزمین‏هاى دیگر را تشكیل دهد، آیا اسلامى بودن آن حكومت شرط است، یا اینكه عمل به آن حتى اگر حكومت ظالم و فاجر هم باشد، ممكن است؟
ج: ملاك در این مورد حصول اطمینان به رؤیت در منطقه‏اى است كه نسبت به مكلّف كافى محسوب مى‏شود.






نوع مطلب : احکام و استفتائات، 
برچسب ها :